Głos z AI w reklamie. Za podobieństwo do lektora odpowiada firma, która puszcza spot
Sąd Okręgowy w Warszawie uznał spoty JFC Polska za deepfake lektora Jarosława Łukomskiego. Regulaminy narzędzi AI też zostawiają odpowiedzialność klientowi.

Fot. John Taran / Pexels
Za głos z AI w reklamie odpowiada firma, która tę reklamę puszcza. Tak 13 listopada 2026 roku orzekł Sąd Okręgowy w Warszawie. JFC Polska ma zapłacić lektorowi Jarosławowi Łukomskiemu ponad 47 tys. zł, bo głos z jej spotów brzmiał jak jego. Wyrok jest nieprawomocny.
Redakcja sprawdziła, co o takich nagraniach piszą cztery firmy, które sprzedają głosy z AI: ElevenLabs, Microsoft, Google i OpenAI. Przeczytaliśmy ich regulaminy i strony pomocy. Do tego unijny przepis o oznaczaniu podróbek i duński projekt ustawy o prawie do własnego głosu. Wszystkie te dokumenty zostawiają ryzyko firmie, która używa nagrania.
Sąd w Warszawie uznał spoty JFC Polska za deepfake lektora
Sprawę prowadził Wydział Własności Intelektualnej. Pozew trafił do sądu 20 listopada 2025 roku, a od stycznia odbyło się pięć rozpraw. Tak podał serwis PolscyLektorzy.pl, który stał po stronie lektora. Spoty dotyczyły małych oczyszczalni ścieków przy domach. Powstały po polsku, czesku, słowacku i węgiersku.
Sędzia Sylwia Wit vel Wilk uznała nagrania za deepfake, czyli materiał z AI, który udaje konkretną osobę. Według sądu głos każdego człowieka jest dobrem osobistym. To część tożsamości, którą chroni prawo. Nie ma znaczenia, czy ktoś zarabia głosem. Biegły uznał oba głosy za „wyraźnie (łudząco) podobne”. JFC Polska złożyła własną opinię na 422 strony.
Nie przekonała sądu.
Lektor żądał 50 tys. zł zadośćuczynienia i 102 tys. zł zwrotu zarobku na cudzym głosie. Sąd przyznał 30 tys. zł za krzywdę i ponad 17 tys. zł za zarobek na głosie. Według Wirtualnemedia.pl sąd miał wątpliwości, jak wyceniono straty. Firma ma też usunąć spoty. Przeprosiny mają wisieć 45 dni na jej Facebooku i dwa tygodnie na jej stronie.
Grafik, który robił spoty, zeznał, że wziął głos z biblioteki gotowych głosów AI. Zmieniał w nim tylko tempo i emocje. PolscyLektorzy.pl podają, że chodziło o ElevenLabs. Wirtualnemedia.pl zastrzega, że samo użycie tej platformy nie mówi, jak powstał model głosu. Więcej o przebiegu procesu pisaliśmy w tekście o wyroku w sprawie Łukomskiego.
ElevenLabs, Microsoft, Google i OpenAI inaczej pilnują zgody na głos
Zestawiliśmy dokumenty czterech firm w wersjach dostępnych 16 listopada 2026 roku. Szukaliśmy odpowiedzi na trzy pytania. Czy firma żąda zgody właściciela głosu? Kto odpowiada za gotowe nagranie? Czy słuchacz ma się dowiedzieć, że głos jest sztuczny?
ElevenLabs w regulaminie z 9 października 2026 roku pisze: „Odpowiadasz za sprawdzenie wyniku przed użyciem lub publikacją”. Klient zapewnia też, że jego pliki i modele głosu nie łamią cudzych praw. Płatny plan pozwala używać nagrań w celach komercyjnych, darmowy nie. Biblioteka głosów ma osobne zasady z 6 marca 2026 roku. Osoba, która udostępnia głos, nie może zrobić modelu z cudzego głosu. Za udostępnienie może dostać pieniądze, jeśli ElevenLabs tak zdecyduje. Inni klienci robią potem nagrania tym głosem. Żaden z trzech dokumentów nie mówi wprost o głosach z biblioteki w reklamach. Filtry ElevenLabs mają zatrzymywać zakazane treści. Firma pisze, że nie daje na to gwarancji.
Microsoft wpuszcza do usługi Custom Neural Voice, czyli tworzenia własnego głosu, tylko firmy, które się zgłosiły i dostały zgodę. Lektor musi wcześniej dać pisemną zgodę. Potem nagrywa zdanie, w którym potwierdza, że wie, do czego posłuży jego głos. Microsoft może sprawdzić, czy mówi ta sama osoba. Firma, która puszcza nagrania, musi poinformować słuchaczy, że głos jest sztuczny. Za zebranie zgód odpowiada klient.
Google daje szybkie klonowanie głosu w usłudze Chirp 3 tylko klientom z listy zatwierdzonych firm. Właściciel głosu nagrywa najwyżej 10 sekund stałej formułki. Zaczyna się ona od słów „Jestem właścicielem tego głosu i zgadzam się, by Google”. Własnej formułki użyć nie można. Strona pomocy z 10 listopada nie mówi, czy trzeba uprzedzać słuchaczy. Nie mówi też, kto odpowiada za nagranie.
OpenAI zakazuje używania czyjegoś wyglądu albo głosu bez zgody, gdy może to zmylić odbiorcę. Tak stoi w zasadach korzystania z usług, które obowiązują od 20 listopada 2026 roku. OpenAI nie opisuje żadnej procedury zgody. Pisze tylko, że rozlicza ludzi ze złego użycia usług.
Microsoft i Google sprawdzają zgodę, zanim powstanie model głosu. W bibliotece ElevenLabs zgodę deklaruje osoba, która głos udostępnia. Firma, która potem z tego głosu korzysta, tej zgody nie widzi.
AI Act od 2 sierpnia 2026 roku każe oznaczać podrobiony głos
W całej Unii obowiązuje już artykuł 50 AI Act, czyli unijnych przepisów o AI. Komisja Europejska potwierdza, że zasady oznaczania działają od sierpnia 2026 roku. Pakiet zmian Digital Omnibus przesunął inne terminy, ale nie ten.
Przepis dotyczy firm, które używają AI do robienia deepfake’ów, także dźwiękowych. Muszą one ujawnić, że nagranie powstało albo zostało zmienione sztucznie. AI Act opisuje deepfake jako treść, która przypomina istniejące osoby i może fałszywie wydawać się prawdziwa. Przy satyrze i sztuce wystarczy dyskretna informacja.
Oznaczenie chroni słuchacza. W sprawie Łukomskiego chodziło o kogoś innego, o człowieka, którego głos przypominało nagranie. Sąd oparł wyrok na jego dobrach osobistych. O tym, jak platformy oznaczają reklamy z AI, pisaliśmy w październiku.
Mikrofonika zapowiada sprawę przeciwko ElevenLabs
Tomasz Bartos z banku głosów Mikrofonika, który wspierał lektora, zapowiedział kroki prawne wobec ElevenLabs. Chce, żeby firma pokazała, co robi z głosami twórców. W sądzie zarzucał JFC Polska brak papierów o prawach do nagrań. PolscyLektorzy.pl nazywają ten wyrok pierwszym takim w Polsce.
Amerykański Viant kupił Waymark, którego program sam robi spot ze scenariuszem, obrazem i głosem lektora. YouTube zapowiedział z kolei redakcjom wykrywanie podrobionego głosu dziennikarzy. Zasady dla polskich firm zebraliśmy w przewodniku prawo i AI w marketingu.
Dania chce wpisać prawo do własnego głosu do ustawy
Duńskie ministerstwo kultury złożyło 8 października 2026 roku projekt zmiany prawa autorskiego. Minister Zenia Stampe chce zakazać szerzenia wiernych podróbek twarzy, ciała i głosu człowieka. Wyjątek obejmie karykaturę, parodię i satyrę. Nie zadziała jednak, gdy podróbka służy kłamstwu, które może komuś mocno zaszkodzić. Ministerstwo liczy, że prawo zacznie działać na przełomie roku.
W Polsce takiej ustawy nie ma. Lektor musi pójść do sądu i udowodnić, że głos ze spotu przypomina jego własny. W sprawie JFC Polska od pozwu do wyroku minęło blisko 12 miesięcy.
Firma, która zamawia spot z lektorem, może dziś sprawdzić jedno miejsce w umowie z wykonawcą: zapis o pochodzeniu głosu. Przy głosie z AI umowa może wskazać narzędzie i osobę, która zgodziła się na użycie swojego głosu.
Źródła
- ElevenLabs, regulamin — odpowiedzialność użytkownika za nagrania, wersja z 9.10.2026
- ElevenLabs, Voice Library Addendum — zasady biblioteki głosów, 6.03.2026
- Microsoft Learn, Limited Access Custom Neural Voice — pisemna zgoda lektora i ujawnianie sztucznego głosu, 26.08.2026
- Microsoft, Code of Conduct — zakaz podszywania się bez zgody, 1.05.2026
- Google Cloud, Chirp 3 Instant Custom Voice — nagrana formułka zgody, 10.11.2026
- OpenAI, Usage Policies — zakaz użycia głosu bez zgody, od 20.11.2026
- AI Act, art. 50 — obowiązek oznaczania deepfake'ów
- Komisja Europejska, AI Act — zasady przejrzystości od sierpnia 2026
- Kulturministeriet (Dania) — projekt ustawy o prawie do głosu i wyglądu, 8.10.2026
- Wirtualnemedia.pl — relacja z wyroku, 13.11.2026
- PolscyLektorzy.pl — przebieg sprawy i stanowisko lektora, 13.11.2026